Marktinformatie België

Marktontwikkeling in de bouwmarkt
De structuur van de Belgische bouwmarkt verschilt van die van de Nederlandse. Opdrachtgevers in Nederland zijn vaak de woningbouwcoöperaties, terwijl in België veel huizen door particulieren zelf worden gebouwd.

De voornaamste ontwikkelingen in de bouwsector in België worden bijgehouden door de Confederatie Bouw. Verder beschikt de Nationale Bank over een conjunctuuronderzoek dat ieder kwartaal wordt gehouden bij architecten. Dit onderzoek brengt evolutiecurves in kaart van het aantal voorontwerpen, effectief toegekende opdrachten en de verwachting van het aantal opdrachten. Het onderzoek wordt verricht in samenwerking met de Nationale Federatie van Architecten (FAB).

Meer informatie:

Gedetailleerde cijfers over de ontwikkeling van de markt bevinden zich in de bijlage.

Huidig aanbod
In 2008 waren er in België 12.746 architecten actief waarvan 1.413 stagiairs (actief = ingeschreven op de tabel van de orde, vergelijkbaar met het register in Nederland). Ruim 55 procent van de architecten is in Vlaanderen gevestigd. Bekende en grote bureaus zijn Bob van Reet (AWG Architecten), Robbrecht en Daem, Stephane Beel, Xavier De Geyter, Architectenbureau Jaspers en Philippe Samyn. De Belgische architect die het meest bij woningbouwprojecten in Nederland is betrokken geweest, was Jo Crepain van bureau Crepain Binst.

Omdat veel projecten door privéopdrachtgevers op kleinere schaal worden geïnitieerd, ondervinden de architecten in België (NAV) minder last van de economische crisis dan in Nederland (BNA). De grotere opdrachten in België zijn met name projecten in de niet-residentiële sector. Voorbeelden zijn de nieuwe opdrachten voor voetbalstadions in Vlaanderen, de Europese wijk in Brussel, het nieuwe havenhuis in Antwerpen, het U-Place project in Machelen en de casinotoren van Knokke. De beste manier om deel te nemen aan tenders voor deze openbare werken is het deelnemen aan de openbare aanbestedingen.

Import
Nederlandse architectuur staat in België bekend als gedurfd, duurzaam en origineel. Concrete omzetcijfers van Nederlandse architectuur over verrichtingen in België in 2008 zijn niet voorhanden, noch zijn er gegevens over hoeveel projecten er door de overheden aan buitenlandse architectenbureaus in het afgelopen jaar zijn gegund. Wel kan een indicatie gegeven worden van een aantal bekende werken die door Nederlandse architecten(bureaus) worden gerealiseerd.

Een aantal grote Nederlandse architectenbureaus hebben de Nederlandse bouwkunst in België op de kaart gezet, zoals Rem Koolhaas (OMA), die het project Skyscraper City in Gent gaat uitvoeren en het bureau Neutelings Riedijk Architecten, die het Museum aan de Stroom (MAS) in Antwerpen bouwen. De verwachting is dat dit museum in het najaar van 2010 zal worden geopend. Tenslotte werkt Bureau 5 Maastricht aan het masterplan voor 't Eilandje in Antwerpen.

De rol van de architect is anders dan die in Nederland: de architect is hoofdverantwoordelijke als bouwmeester. De meest voor de hand liggende wijze om als Nederlandse architect snel opdrachten te krijgen in België is door u te associëren met een lid van de Orde van Architecten. Iedere bouwvergunning moet een handtekening van de architect hebben.

Kansen
De Koninklijke Federatie der Architectenverenigingen van België publiceert op haar website het document Vademecum Overheidsopdrachten waarbij de kansen worden beschreven voor de Nederlandse bureaus die zaken willen doen op de Belgische markt.

Een interessante formule voor buitenlandse architecten is de 'open oproep' van de Vlaamse Bouwmeester. Zij schrijven 60 tot 70 tenders ('open oproepen') per jaar uit, waarbij ook buitenlandse architectenbureaus kunnen meedingen naar het verkrijgen van de opdrachten. Al zo’n 200 tot 300 Nederlandse architectenbureaus zijn hier ingeschreven.

Ook de Vlaamse Maatschappij voor Sociale Woningbouw schrijft tenders uit waaraan Nederlandse architectenbureaus kunnen deelnemen. Hier is het belangrijk dat de ontwerpers zich op de een of andere manier kenbaar maken bij de sociale huisvestingsmaatschappijen. Een lijst van de sociale huisvestingsmaatschappijen is te vinden op de website van de Vlaamse Maatschappij voor Sociale Woningbouw.

Openbare aanbestedingen in de bouw worden vermeld in het Belgisch Staatsblad. Verder publiceert het vakblad “Bouwkroniek” een agenda van aanbestedingen.

Meer informatie is te vinden op de website van Agentschap NL.